Odrobaczanie szczeniąt – dlaczego jest tak ważne i kiedy należy je rozpocząć?

Odrobaczanie to jeden z podstawowych elementów profilaktyki zdrowotnej psów. Choć często kojarzy się z rutynowym podaniem preparatu przeciwpasożytniczego, w rzeczywistości ma ogromne znaczenie dla prawidłowego rozwoju zwierzęcia — szczególnie w pierwszych tygodniach życia. U szczeniąt ochrona przeciw pasożytom wewnętrznym nie jest kwestią wyboru, lecz koniecznością wynikającą z biologii pasożytów oraz niedojrzałości młodego organizmu.

Czym jest odrobaczanie psów i dlaczego się je stosuje?

Odrobaczanie polega na podawaniu preparatów przeciwpasożytniczych, których celem jest zwalczanie pasożytów wewnętrznych bytujących w organizmie psa, przede wszystkim w przewodzie pokarmowym. Pasożyty te nie tylko pozbawiają zwierzę składników odżywczych, ale mogą również uszkadzać narządy wewnętrzne, zaburzać wzrost i rozwój, a w niektórych przypadkach stanowić zagrożenie także dla ludzi.

U dorosłych psów decyzja o odrobaczaniu coraz częściej opiera się na badaniach kału oraz ocenie indywidualnego ryzyka. W przypadku szczeniąt takie podejście nie jest jednak możliwe.

Czy odrobaczanie szczeniąt jest zawsze konieczne?

Krótka odpowiedź, to: tak — odrobaczanie szczeniąt jest zawsze konieczne. 

Młode psy mogą zostać zakażone pasożytami jeszcze przed narodzinami lub w pierwszych dniach życia. W przypadku glisty psiej Toxocara canis do zarażenia dochodzi:

• śródmacicznie, w trakcie ciąży,

• drogą laktogenną, podczas karmienia mlekiem matki.

Na tym etapie życia nie ma możliwości potwierdzenia inwazji pasożytów na podstawie badania kału, ponieważ pasożyty nie osiągnęły jeszcze stadium umożliwiającego ich wykrycie. Z tego powodu odrobaczanie szczeniąt odbywa się według określonych schematów profilaktycznych, a nie w oparciu o objawy czy wyniki badań.

Kiedy rozpocząć odrobaczanie szczeniąt?

Zgodnie z zaleceniami organizacji WSAVA oraz ESCCAP pierwsze odrobaczenie szczeniąt powinno mieć miejsce bardzo wcześnie.

Rekomendowany schemat obejmuje:

• pierwsze odrobaczenie w 10.–14. dniu życia,

• zastosowanie preparatów przeciwpasożytniczych skutecznych wobec Toxocara canis (najczęściej zawierających pyrantel i/lub febantel),

• kolejne dawki podawane co 2 tygodnie,

• od 4. tygodnia życia preparat powinien zawierać również sutbstancję działającą przeciw tasiemcom.

Tak wczesne rozpoczęcie profilaktyki wynika bezpośrednio z cyklu życiowego pasożytów oraz realnego ryzyka zakażenia.

Czy objawy glistnicy u szczeniąt są zawsze oczywiste?

Objawy glistnicy u szczeniąt nie są łatwe do wychwycenia i często “podszywają się” pod te pochodzące od znacznie mniej niebezpiecznych dla zdrowia problemów.

U zadbanych szczeniąt w wieku 2–3 tygodni, utrzymywanych w dobrych warunkach, objawy glistnicy mogą być mało charakterystyczne. Opiekunowie najczęściej obserwują:

• niepokój po jedzeniu,

• popiskiwanie, często określane jako „kolka”,

• obecność śluzu w odchodach.

Po podaniu preparatu przeciwpasożytniczego objawy te zwykle ustępują, mimo że w wydalonym kale nie zawsze widoczne są pasożyty. Glisty często ulegają częściowemu strawieniu, co bywa mylące dla opiekunów.

Dlaczego glistnica jest szczególnie groźna dla najmniejszych szczeniąt?

Szczenięta ras miniaturowych i małych są szczególnie narażone na cięższy przebieg glistnicy. Mają one większą skłonność do hipoglikemii, a obecność pasożytów dodatkowo obciąża ich organizm.

W cięższych przypadkach mogą wystąpić:

• wyraźne wychudzenie,

• powiększenie obrysu jamy brzusznej,

• apatia i posmutnienie,

• pogorszenie jakości sierści,

• drgawki.

Rola matki w odrobaczaniu szczeniąt – dlaczego nie wolno jej pomijać?

Błędem jest skupienie się wyłącznie na odrobaczaniu szczeniąt i pomijanie ochrony przeciwpasożytniczej ich matki. U suki 10–14 dni po porodzie często dochodzi do rozwoju dojrzałej postaci zakażenia glistą.

Z tego powodu również suka powinna otrzymać odpowiedni preparat przeciwpasożytniczy. Równie istotna jest ochrona matki przed pasożytami zewnętrznymi — pchłami i kleszczami — zwłaszcza że dostępne są preparaty bezpieczne dla suk karmiących.

Pasożyty wewnętrzne psów – nie tylko glisty i tasiemce

Choć glistnica jest jednym z najczęstszych problemów u szczeniąt, nie jest jedynym zagrożeniem. Coraz częściej u psów w Polsce rozpoznaje się kokcydiozę, chorobę wywoływaną przez pierwotniaki.

W większych hodowlach lub miejscach, gdzie przebywa wiele zwierząt, lekarz weterynarii może zalecić włączenie profilaktyki przeciwko kokcydiom, w tym zastosowanie preparatów kokcydiobójczych u szczeniąt przed 5.–6. tygodniem życia.

Kto ustala schemat odrobaczania psa?

Dobór preparatu przeciwpasożytniczego, jego dawki oraz częstotliwości podawania powinien zawsze uwzględniać wiek, masę ciała, warunki środowiskowe oraz stan zdrowia zwierzęcia. Zrobienie tego we właściwy sposób wymaga dużej wiedzy, dlatego schemat odrobaczania psa zawsze ustala lekarz weterynarii. Próby jego samodzielnej modyfikacji, szczególnie w przypadku szczeniąt, jest niebezpieczne i może prowadzić do nieskutecznej ochrony lub nadmiernego obciążenia organizmu.

Regularna współpraca z lekarzem weterynarii pozwala dobrać bezpieczną i skuteczną strategię ochrony przeciwpasożytniczej już od pierwszych dni życia psa.

Odrobaczanie szczeniąt stanowi jeden z najważniejszych elementów profilaktyki zdrowotnej w pierwszych tygodniach życia. Prawidłowo zaplanowane i przeprowadzone chroni młodego psa, jego matkę oraz domowników, a przede wszystkim daje solidne podstawy do zdrowego rozwoju.

Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie edukacyjny. Jeśli masz pytania lub wątpliwości dotyczące zdrowia Twojego pupila — skontaktuj się z lekarzem weterynarii.